Cadwyn o gestyll cadarn

Yng Ngwynedd gallwch ddarganfod cadwyn o gestyll mawreddog sy’n cael eu disgrifio fel yr enghreifftiau gorau yn Ewrop o’r math hwn o bensaernïaeth filwrol.

Cestyll gorau Cymru


Mae cestyll Biwmares, Conwy, Caernarfon a Harlech, ynghyd â’r muriau o amgylch trefi Conwy a Chaernarfon, wedi’u dynodi gyda’i gilydd yn Safle Treftadaeth y Byd.

Ni fu’r Cymry erioed yn gymdogion tawel i’r Saeson, ac i gadw trefn ar ein gwrthryfelwyr comisiynodd y brenin Edward I y pensaer milwrol blaengar James of St George i godi’r cestyll hyn. Mewn dim ond ugain mlynedd adeiladwyd deg caer, a atgyweiriwyd rhai eraill hefyd.

Roedd dyluniad y cestyll yn chwyldroadol ar y pryd, ac mae’r strwythurau ysblennydd yr un mor fawreddog hyd heddiw.

Wyth canrif ers eu hadeiladu, mae’r gwaith cadwraeth a’r digwyddiadau a gynhelir ynddynt yn creu atyniadau gwerth chweil i ymwelwyr, yn hytrach na goresgynwyr.

Castell Harlech

Harlech Castle

Harlech Castle, Gwynedd, Snowdonia

Adeiladodd Edward Gastell Harlech i gadw golwg ar y bryniau. Yn sefyll yn uchel ar y graig uwchlaw’r môr, mae’r golygfeydd o’r castell yn anhygoel.

Mwy o atyniadau yn Harlech

Castell Conwy

Conwy Castle

Conwy Castle, North Wales

Mae Castell Conwy yn gaer frenhinol go iawn, gyda dau borth caerog, wyth tŵr anferth, neuadd fawr, ystafelloedd preifat, cegin fendigedig a chreigiau amddiffynnol o’i chwmpas. 

Mwy o atyniadau yn Llandudno a Chonwy

Castell Biwmares

Beaumaris Castle

Beaumaris Castle, Anglesey

Ni lwyddodd Edward i gwblhau Castell Biwmares gyda’r Albanwyr ar ei warthaf. Mae’n ddigon o ryfeddod serch hynny, gyda gerddi godidog, tyrrau mawr a’r muriau enwog ar ffurf gonsentrig, cymesur. 

Mwy o atyniadau ar Ynys Môn

Castell Caernarfon

Caernarfon Castle

Caernarfon Castle, Snowdonia

Tra bo Castell Biwmares yn sefyll yng nghanol caeau glas, adeiladodd y Normaniaid Gastell Caernarfon ar fwnt wrth lannau Afon Seiont. Efallai fod hwn yn un o’r cestyll crandiaf yn y byd, gyda’r meini cydweddol a’r tyrrau amlochrog yn ddigon o ryfeddod. Yma hefyd y ganwyd y Sais cyntaf i’w alw’n Dywysog Cymru ym 1284, a bron saith can mlynedd yn ddiweddarach, daeth Tywysog Siarl yntau i Gastell Caernarfon am ei arwisgiad. 

Mwy o atyniadau yn Eryri, Môr a Mynydd

Trefi caerog

Roedd Caernarfon a Chonwy yn drefi caerog gyda phorthdai mawreddog a thyrrau amddiffynnol lle gallai’r Saeson alw ynghyd warchodlu o filwyr pe byddai’n rhaid sathru ar y gwrthryfelwyr.

Mae’r dyddiau hynny’n hen hanes bellach, a gyda threigl amser mae’r cestyll wedi newid o fod yn fynegiant o rym milwrol y Saeson i lefydd sy’n cynrychioli balchder y Cymry. Maent yn fannau delfrydol am ddiwrnod i’r brenin.