Simon Wright yn sôn am ddanteithion Cymru

Yn ôl yr awdur a’r darlledwr Simon Wright mae Cymru ymhlith y gwledydd mawr yn Ewrop pan mae’n dod i fwyd a choginio da. Felly dewch â thrywsus wnaiff lacio o gwmpas eich bol, yn barod i gael blas ar fwyd blasus yng Nghymru.

Gwyliau rif y gwlith

Os nad oeddech chi’n gwybod fod chwyldro’n digwydd yng Nghymru, mae peth wmbreth o wyliau bwyd lle gallwch ei weld yn digwydd gyda’ch llygaid eich hun.

Rhwng Gŵyl Fwyd yr Wyddgrug yn y gogledd-ddwyrain a Gŵyl Fwyd Arberth yn y de-orllewin, mae digwyddiadau di-ri ym mhob cwr o Gymru sy’n amlygu holl ogoniant ein diwylliant bwyd.

Demonstration at Abergavenny Food Festival

Abergavenny Food Festival, Vale of Usk

Mae cynhyrchwyr arbenigol yn dod â’u nwyddau o bell ac agos a chogyddion yn creu prydau bwyd sy’n gwneud y gorau o’r cynnyrch lleol penigamp. Bydd pobl sydd wrth eu bodd â bwyd yn dadlau’n braf am agweddau gwleidyddol ar yr hyn rydyn ni’n ei fwyta, a’r ffordd y dylen ni ei gynhyrchu. Ar y map o wyliau bwyd Cymru, Gŵyl Fwyd y Fenni yw Mecca, ac am un penwythnos bob mis Medi bydd y dref yn llawn dop o bobl sy’n hoff o fwyd, wedi dod o bob cwr o Brydain ac o dramor.

Amser braf wrth fynd allan am fwyd

Gadewch i ni fod yn glir – mae’r syniad fod sêr Michelin yn rhoi rhyw arwydd o ansawdd y bwyd mewn unrhyw wlad wedi chwythu’i blwc bellach. Ar hyd y blynyddoedd diwethaf mae bwytai wedi ennill a cholli amryw o sêr, ond fel rhywun sydd â thipyn o obsesiwn gyda mynd allan am fwyd, gallaf ddweud yn bendant na chawsoch chi erioed gystal cyfle am fwyd da wrth fwyta allan yng Nghymru.

Mae’n fwy na dim ond bwytai crand. A dweud y gwir, does dim llawer o fwytai crand yng Nghymru. Fe ddewch chi o hyd i’r bwyd gorau mewn llefydd cymharol anffurfiol, mewn bwytai sy’n canolbwyntio ar goginio syml a chynnyrch lleol o’r radd flaenaf. Mae’r gweini’n gyfeillgar, ond byth yn mynd dros ben llestri.

Tyddyn Llan Country House, Llandrillo

Tyddyn Llan Country House, Llandrillo, North Wales

Dydi hynny ddim yn golygu nad oes cogyddion o fri yma, cofiwch. Er enghraifft, mae’r athrylith Stephen Terry yn rhedeg bwyty yn ei dafarn The Hardwick ar gyrion y enni, mae Shaun Hill yn rhedeg bwyty chwedlonol y Walnut Tree sydd hefyd ar gyrion y Fenni, ac yna mae gennych chi Bryan Webb yn Nhyddyn Llan yn Llandrillo. Mae pob un o’r rhain ymhlith cogyddion gorau Prydain.

Mae digonedd o fwytai tebyg a ddylai fod ar ben y rhestr i unrhyw un sy’n chwilio am fwyd da yng Nghymru. Ond mae cymaint mwy na hynny yma. Fe allwn i wneud rhestr hirfaith o lefydd llai amlwg, lle mae’r bwyd yn symlach efallai, ond yn dal yn flasus dros ben. Beth fyddech chi’n ei ddweud wrth gaws pob traddodiadol Cafe Florence yn Sir Ddinbych, tapas anhygoel gyda gogwydd Gymreig yn Ultracomida yn Arberth (ac Aberystwyth), neu granc yn syth o’r môr yn y Quayside Tearoom yn Lawrenny? Dim ond rhai enghreifftiau yw’r rhain o’r math o fwyd amheuthun a syml a gewch hi ym mwytai gorau Cymru.

Ultracomida (Front)

Ultracomida, Aberystwyth, Ceredigion

A dyna gloi fy nadl, a minnau’n ffyddiog y byddwch chi’n mynd i grwydro o amgylch Cymru y cyfle cyntaf gewch chi, a dod yn ôl adref yn llawn atgofion o’r pethau blasus a fwytaoch chi, a sachaid yn llond o ddanteithion i lenwi’r cwpwrdd bwyd. Fel unrhyw le arall yn y byd, mae’n werth gwneud rhywfaint o waith ymchwil os ydych chi am fynd i’r llefydd gorau un – ond dyna hanner yr hwyl. Os ydych chi wrth eich bodd â bwyd da, fe fyddwch chi wrth eich bodd yn crwydro dros Gymru. Mae honno’n addewid i chi!