Yr Arfordir Trefol

Sun reflecting on boats during the race
Ras Cefnfor Volvo gan Gilles Martin-Raget/Team Alvimed

Yn 2018 mae Cymru yn croesawu Ras Cefnfor Volvo 2017–18 i’w phrifddinas. Dyma’r tro cyntaf i’r antur epig hon ymweld â Phrydain ers dros ddegawd, ac mae Caerdydd yn falch o estyn croeso iddi.

Yn 2018 hwylio fydd dan sylw yng Nghaerdydd wrth i’r brif ras hir i hwylwyr ymweld â Phrydain am y tro cyntaf ers dros ddegawd. Er bod Caerdydd wedi cynnal nifer helaeth o ddigwyddiadau chwaraeon dŵr, hwn fydd y tro cyntaf i Ras Cefnfor Volvo ddod i Gymru. Porthladd diwydiannol oedd Bae Caerdydd ond bellach mae’r hen ardal ddiwydiannol wedi’i thrawsnewid yn llwyr gan greu canolbwynt cosmopolitan.

Beth yw Ras Cefnfor Volvo?

Ers 1973 mae Ras Cefnfor Volvo wedi bod yn gyfystyr ag antur forol ac yn wir brawf o wytnwch dynol a chydweithio ar y môr. Mae’r syniad yn syml: y ras ddydd a nos eithaf ar y cefnforoedd gan osod hwylwyr gorau’r gamp yn erbyn ei gilydd ar draws moroedd mwyaf tymhestlog y byd.

Dros wyth mis mae saith o dimau yn rasio o amgylch y byd, gyda golwg ar fod y cyntaf i gyrraedd pen y daith ynghyd â cheisio torri’r record gyflymder ymhob cymal o’r digwyddiad.  

Yn aml dywedir mai dyma’r ras broffesiynol anoddaf a hiraf yn y byd, a heb amheuaeth hon yw’r her eithaf i dimau o hwylwyr. Mae’n brawf o gryfder, gwytnwch a sgiliau’r cystadleuwyr – ac mae llawer ohonyn nhw wedi treulio degawdau yn ceisio ennill y ras hon.

Curo’r cloc – mewn cwch

Trwy gymryd rhan yn Ras Cefnfor Volvo 2017-18 bydd y timau’n teithio 45,000 o filltiroedd môr, a hynny ar draws pedwar cefnfor heibio i chwe chyfandir gan ymweld â’r deuddeg dinas fawr sy’n eu croesawu: Alicante, Lisbon, Cape Town, Melbourne, Hong Kong, Guangzhou, Auckland, Itajaí, Newport (UDA), Caerdydd, Gothenburg, a’r Hague.

Mae gan bob tîm gofnodwr ar fwrdd y cwch, a’i rôl yw cofnodi’r antur ddiarbed ddydd a nos. A pheidied neb â chael ei dwyllo, mae’r cystadlu’n ffyrnig: mae pob tîm yn defnyddio’r un math o gwch – sef Volvo Ocean 65 – felly’r unig ffordd o ennill yw trwy hwylio’n ddycnach ac yn fwy craff na’r cystadleuwyr eraill. Mae’n anodd, mae’n arw ac mae’n ddiddiwedd i’r criw.

Caerdydd – prifddinas chwaraeon

Mae Caerdydd yn hen gyfarwydd â chynnal digwyddiadau chwaraeon o fri. Rydym wedi croesawu Rownd Derfynol Cynghrair y Pencampwyr UEFA, pêl-droed Olympaidd, rygbi’r Chwe Gwlad a chymal Prydain o Bencampwriaeth Rali’r Byd yr FIA – heb sôn am Uwch-gwpan UEFA a dwy gêm brawf yng Nghyfres y Lludw. Boed eich bryd ar wylio neu ar gymryd rhan, mae dewis di-ben-draw ar gael yn y ddinas: mae yma stadia o safon fyd-eang ar gyfer rygbi, pêl-droed, criced ac athletau, Pentref Chwaraeon Rhyngwladol lle mae pwll nofio maint Olympaidd, ynghyd â chanolfan sglefrio.

Cynhelir cystadlaethau hwylio, cystadlaethau polo dŵr ac amrywiaeth o gyrsiau hwylio a rhwyfo ar y glannau o amgylch y ddinas, ac mae’n llecyn heb ei ail ar gyfer defnyddio beiciau dŵr a phadlfyrddio ar-eich-sefyll. Yn ogystal mae’r ardal yn gartref i Ganolfan Dŵr Gwyn Rhyngwladol Caerdydd, sy’n gyfleuster rafftio dŵr gwyn ar alwad lle rheolir cryfder y llif fel y gall anturwyr o bob gallu fwynhau gwefr y gamp – ar ben hynny mae yno beiriant creu tonnau dan do a gwifren wibio Air Trail. Ac er bod Caerdydd yn llecyn hwyrnos nodedig, ein cyngor yw peidio â dathlu’n ormodol y noson cyn gwneud y gweithgareddau hyn – mae’r dyfroedd yn gallu bod yn arw!

Yn ôl ar dir sych, mae’n debyg mai’r cyfleuster enwocaf yng Nghaerdydd yw’r stadiwm genedlaethol. Mae Stadiwm y Principality (Stadiwm y Mileniwm gynt) yn ganolfan hwylus ei chyrraedd lle mae seddau i 74,000 o wylwyr – a dyma’r unig stadiwm canol dinas yn Ewrop sydd ond hanner milltir o brif orsaf drenau. Gan y stadiwm hon y mae’r to ‘agor a chau’ mwyaf ym Mhrydain, sy’n cymryd 20 munud i agor neu gau, a dyma’r stadiwm dan do ail fwyaf yn y byd, yn ail yn unig i’r Cowboys Stadium, Texas.

Ras Cefnfor Volvo 2017–18: beth i’w ddisgwyl yng Nghaerdydd

Bydd Pentref Ras Caerdydd ym Mae Caerdydd ar agor am bythefnos rhwng 27 Mai a 10 Mehefin. Bydd yno awyrgylch carnifal a chroeso Cymreig cynnes wrth i’r timau gyrraedd y lan. Am y tro cyntaf gall cefnogwyr gael blas uniongyrchol ar y ras drwy ymweld â mannau penodedig y timau – lle cânt gyfle i gael golwg fanwl ar y cychod ac i fod yng nghwmni’r hwylwyr.

Mae’r Ras yn y Porthladd, a gynhelir yng Nghaerdydd ar 8 Mehefin, yn atyniad mawr bob amser. Mae’r rasys hyn yn cael eu sgorio ar wahân i’r cymalau cefnforol, ond defnyddir y gyfres wrth benderfynu ar y pwyntiau terfynol, felly mae’r timau’n mynd amdani. Rasys byrion a chyffrous yw’r rhain ac fe’u cynhelir cyn agosed at y lan â phosibl. Maen nhw’n gyfle gwych i fwynhau’r cyffro (gan y byddwch yn sych ar y lan ac yn mwynhau diod fach efallai?).

Bydd y fflyd rasio yn cyrraedd Caerdydd o Newport (Rhode Island, nid Casnewydd) ar ôl treulio wyth diwrnod blinderog ar y môr mawr.

Y cymal ar draws yr Iwerydd yw un o’r rhai anoddaf i’r hwylwyr, ac yn 2018 bydd mwy o gyffro byth gan y defnyddir system sgorio newydd, sy’n gwobrwyo’r tîm sy’n perfformio orau.

Fel rheol y cymal hwn yw’r cyflymaf oherwydd yr amgylchiadau ffyrnig: yn wir mae posibilrwydd y gallai’r record gyflymder 24 awr gael ei thorri. Mae’n daith anturus ar draws moroedd garw!

Ras Cefnfor Volvo: rhai ffeithiau ac ystadegau

  • Cynhaliwyd y ras am y tro cyntaf yn 1973-74.
  • Roedd pedwar tîm ar bymtheg yn cystadlu yn y ras gyntaf.
  • Hwyliodd yr hwylwyr hynny 27,000 o filltiroedd môr o amgylch y byd dros bedwar cymal: Portsmouth – Cape Town – Sydney – Rio de Janeiro – Portsmouth.
  • Cynhaliwyd 12 ras hyd yn hyn, a hynny bob pedair blynedd ar y cychwyn.
  • Ers 2008-09 cynhelir y ras bob tair blynedd.
  • Mae cyfanswm o 167 o gychod wedi cymryd rhan yn y 12 ras.
  • Mae pobl o 43 o genhedloedd wedi bod ymhlith y cystadleuwyr.
  • Gan ras 2017-18 y mae’r cwrs hiraf yn ei hanes: mae’n 45,000 o filltiroedd môr.
  • Y cwrs hiraf cyn hynny oedd 39,270 o filltiroedd môr, yn ras 2011-12.
  • Bydd y ras hon yn croesi pedwar cefnfor ac yn ymweld â 12 dinas fawr: Alicante, Lisbon, Cape Town, Melbourne, Hong Kong, Guangzhou, Auckland, Itajaí, Newport RI, Caerdydd, Gothenburg a’r Hague.
  • Bydd y ras yn cychwyn ar 22 Hydref 2017 o Alicante ac yn gorffen wyth mis yn ddiweddarach yn yr Hague.
  • Ers 1973 mae 126 o ferched wedi cystadlu yn y ras, gan gynnwys 11 yn y ras gyntaf oll.

Ras Cefnfor Volvo 2017–18: dyddiadau cymal Caerdydd

Agor Pentref y Ras: 27 Mai 2018

Y Ras yn y Porthladd: 8 Mehefin 2018

Cychwyn y Cymal: 10 Mehefin 2018

Rhagor o wybodaeth:

Ras Cefnfor Volvo - safle swyddogol

Ras Cefnfor Volvo 2017–18 gwefan Caerdydd