Mae’r pethau gorau mewn bywyd, medden nhw, am ddim. Yng Nghymru, mae’r mynyddoedd, y traethau, y machlud a’r golygfeydd i gyd yn rhad ac am ddim. Ond yn ychwanegol at yr holl bethau anhygoel mae natur yn ei gynnig ar blât i ni yma, mae rhai atyniadau gwych sydd hefyd am ddim.
Castell Dryslwyn
Mae’n costio ychydig i ymweld â rhai o’r 400 a mwy o gestyll sydd yng Nghymru, tra bo eraill am ddim i grwydro o’u hamgylch. Mae Castell Dryslwyn yn Sir Gâr yn llai adnabyddus na chastell cyfagos Dinefwr, ond mae’r golygfeydd o Ddyffryn Tywi o’r adfail o gastell ar y bryn ac o’r pentref yn ddiguro.
![Adfeilion Castell Dryslwyn o’r awyr.](/sites/visit/files/styles/o_articleimage_medium__16_9_1x/public/media-library/2021-01/VWD%20-%20Dryslwyn%202-small.jpg?h=ad84caca&itok=5eb3plvJ)
Chwilio am ddolffiniaid
Mae digon o deithiau cwch y mae’n rhaid talu amdanyn nhw ar gael sy’n mynd allan i Fae Ceredigion i weld y dolffiniaid, y llamhidyddion a’r morloi lleol, yn ogystal ag ymwelwyr egsotig fel morfilod a siarcod digon diniwed. Ond os nad ydych chi eisiau gwario ceiniog, ewch i eistedd ar ben clogwyn yn rhywle hardd, fel Mwnt yng Ngheredigion, a gwyliwch y bywyd gwyllt oddi tannoch chi.
![Machlud dros draeth.](/sites/visit/files/styles/o_articleimage_medium__16_9_1x/public/media-library/2021-01/mvw-c146-1819-0038%20small.jpg.jpg?h=a150844d&itok=sAcV6Ovo)
Geogelcio
Mae gan y rhan fwyaf o bobl ffonau â GPS y dyddiau hyn. Dyna’r cwbl sydd ei angen arnoch chi er mwyn Geogelcio, gêm cuddio fyd eang â bron i ddwy filiwn o ‘drysorau’ i ddod o hyd iddyn nhw. Mae’r criw draw ym Mharc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog wir wedi mynd amdani gyda Geogelcio: maen nhw wedi plannu 180 o drysorau i chi eu ‘celcio’ neu ddod o hyd iddyn nhw ar hyd y Parc. Mae gan Cyfoeth Naturiol Cymru hefyd ddau lwybr Geogelcio ym Mharc Coedwig Coed y Brenin, ger Dolgellau. Ni fydd plant (nac oedolion!) byth yn diflasu wrth fynd i gerdded yn y wlad eto!
![Y garnedd ar gopa Pen y Fan o’r awyr.](/sites/visit/files/styles/o_articleimagegroup__landscape__2_1x/public/media-library/2021-01/VWD-Pen%20y%20Fan-005-small.jpg?h=e961bbc5&itok=zVFM7OQX)
![Rhaeadr â chreigiau a gwyrddni o’i amgylch.](/sites/visit/files/styles/o_articleimagegroup__landscape__2_1x/public/media-library/2021-01/BJ3A0743.jpg?h=2a62b8cc&itok=OUjTUiLq)
Parc Gwledig Margam
Mae’r castell godidog, yr orendy o’r 18fed ganrif, y gerddi addurnol a’r parc ceirw ym Mharc Gwledig Margam ym Mhort Talbot wedi eu lleoli o fewn 1,000 acer o dir gwledig. Mae yno hefyd reilffordd bach cul, parciau chwarae antur, ardal chwarae i blant sy’n seiliedig ar hwiangerddi, a llwybr fferm i weld anifeiliaid prin - digon i’ch cadw chi’n brysur. Mae mynediad i’r parc ei hun ac i’r rhan fwyaf o’r atyniadau yno am ddim, ond cynhelir digwyddiadau arbennig yno weithiau a gall fod cost i fynd i mewn bryd hynny.
Ynys Llanddwyn
Mae pob milltir (870 milltir a bod yn fanwl) o Lwybr Arfordir Cymru am ddim i bawb ei gerdded. Un lle sy’n bendant gwerth mynd yno ydi Ynys Llanddwyn. Mae’r ‘ynys’ hudolus, sy’n cael ei thorri oddi ar y tir mawr gan ddŵr o bryd i’w gilydd, yn lle perffaith ar gyfer antur i’r teulu yn Ynys Môn. Cerddwch drwy’r warchodfa natur nes cyrraedd yr hen oleudy a’r capel sydd wedi adfeilio.
![Goleudy Llanddwyn a'r traeth yn haul cryf y gaeaf](/sites/visit/files/styles/o_articleimage_medium__16_9_1x/public/media-library/2021-01/NVW-C158-1819-0003.jpg?h=d996250c&itok=pnJKutWc)
Amgueddfeydd Cenedlaethol
Mae ein saith o Amgueddfeydd Cenedlaethol wedi eu gwasgaru ar draws Cymru. Rhyngddyn nhw, maen nhw’n mynd i’r afael â phob agwedd o fywyd a hanes Cymru, o’r gorffennol i’r cyfnod modern. Mae yna gelf, diwylliant, astudiaethau natur, glo, gwlân, llechi, diwydiant, treftadaeth Rufeinig a mwy, â phob safle yn cynnig diwrnodau allan gwych i’r teulu. A chan ystyried eu bod yn dal casgliadau o safon, mae’n anhygoel eu bod nhw i gyd am ddim i ymweld â nhw.
![Y tu allan i Storfeydd Gwalia, St Fagan's.](/sites/visit/files/styles/o_articleimagegroup__portrait__3_1x/public/media-library/2021-01/SVW-C27-1617-0266-small.jpg?h=e5aec6c8&itok=U_6u3aK_)
![Plant yn gafael mewn fâs yn Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd.](/sites/visit/files/styles/o_articleimagegroup__portrait__3_1x/public/media-library/2020-01/SVW-C85-1617-0729-small.jpg?h=32675134&itok=nnJX10y5)
![cerbydau ac arddangosfeydd mewn amgueddfa a phobl yn cerdded o gwmpas yn edrych.](/sites/visit/files/styles/o_articleimagegroup__portrait__3__4_3_1x/public/media-library/2018-12/SVW-C138-1819-0010-small_0.jpg?h=7d8c84b6&itok=hECDVCFZ)
Drysau Agored
Mae mis Medi yn fis o fargeinion diolch i gynllun Drysau Agored Cadw. Mae’n cynnig mynediad am ddim i amryw o adeiladau a safleoedd treftadaeth ar draws Cymru ynghyd â digwyddiadau o bob math. Mae’r cost mynediad arferol yn cael ei ollwng tra bo llefydd sydd fel arfer am ddim i fynd i mewn yno beth bynnag yn cynnig rhywbeth ychwanegol, fel taith tu ôl i’r llen ac arddangosfeydd.
![Llun o flaen Castell Coch](/sites/visit/files/styles/o_articleimagegroup__landscape__2_1x/public/media-library/2019-01/SVW-C05-1011-0055.jpg?h=7a45a42c&itok=UH_akkqe)
![Un o’r ystafelloedd â lle tân crand, addurniadau a chadeiriau pren yn Plas Mawr, Conwy.](/sites/visit/files/styles/o_articleimagegroup__landscape__2_1x/public/NCX-EQ51-1314-0104-small-tt.jpg?h=e5aec6c8&itok=A2boR0m6)
Cadeirlan Tyddewi
Yn ninas leiaf Prydain y dewch chi o hyd i un o gadeirlannau harddaf y wlad. Cafodd Cadeirlan Tyddewi ei hadeiladu yn y 12fed ganrif o garreg o liw mêl ar safle’r fynachlog a sefydlwyd yno 600 mlynedd yn gynharach gan Dewi Sant ei hun. Mae’n lle gwych i ymweld ag o ac, fel addoldai eraill, mae am ddim i fynd i mewn (er bod cyfraniad bychan yn cael ei groesawu).
![Llun o'r tu allan i'r Eglwys Gadeiriol wrth iddi fachlud](/sites/visit/files/styles/o_articleimage_medium__16_9_1x/public/media-library/2021-02/SVW-C163-1819-0034.jpg?h=1c9b88c9&itok=s1sNoPdX)
Oriel Môn
Mae Oriel Kyffin Williams yn Oriel Môn yn talu teyrnged i arlunydd enwocaf Cymru. Mae yno o hyd rhai o’i weithiau mwyaf trawiadol ar ddangos. Mewn rhan arall o’r adeilad, mae arddangosfeydd tymhorol gan arlunwyr, cerflunwyr a chrefftwyr eraill, yn ogystal ag amgueddfa wych am hanes Ynys Môn a chaffi gwerth chweil hefyd.
Darllen mwy: Mwy o atyniadau Ynys Môn.
Traphont ddŵr Pontcysyllte
Un o’r campweithiau gorau o ran camlesi Cymru yw traphont ddŵr Pontcysyllte ger Llangollen. Mae mor arbennig fel ei fod yn rhan o Safle Treftadaeth Byd UNESCO, ynghyd â’r gamlas 11 milltir yn Llangollen. Gallwch chi gerdded ar hyd y bont 40m o uchder os ydych chi’n teimlo’n ddewr (mae’n mesur ychydig dros 300 metr o hyd) neu gallwch chi gerdded oddi tani. Y naill ffordd neu’r llall, mae’r 19 bwa werth eu gweld.
![Cwch camlas yn mynd dros Draphont Ddŵr Pontcysyllte.](/sites/visit/files/styles/o_articleimage_medium__16_9_1x/public/media-library/2019-12/Llangollen%20TT%20Aqueduct%20From%20Fron%20end.jpg?h=824afbcd&itok=7-_1X8-V)
Llwybr Alice in Wonderland
Yn ôl y sôn, yn y 1860au roedd Alice Liddell (yr Alice in Wonderland go iawn a ysbrydolodd Lewis Carroll) yn arfer treulio sawl haf ar wyliau yn Llandudno. Er nad yw cofnodion hanesyddol yn gallu tystio am hyn yn gwbl glir, mae Llandudno wedi gwneud y mwyaf o’r cysylltiad ag Alice ers 1933 pan godwyd cerflun o’r Gwningen Wen yno. Heddiw, gallwch chi ddilyn Llwybr Alice drwy’r dref lle dewch chi ar draws dros 50 o gerfluniau a ffigyrau 3D o gymeriadau Lewis Carroll ar draws Llandudno. Gallwch ddilyn map (ar gael o’r ganolfan gwybodaeth i ymwelwyr), lawrlwytho ap Alice Town Trail ar eich dyfais symudol neu’n syml ddilyn eich trwyn a dod o hyd iddyn nhw drwy grwydro’r dref.
![Llun o un o arwyddion Llwybrau Alys ar y llawr](/sites/visit/files/styles/o_articleimagegroup__portrait__3_1x/public/media-library/2021-01/NVW-C15-1617-0681.jpg?h=c3635fa2&itok=0HvJZq5)
![Llun o gymeriad yr Hetiwr Hurt](/sites/visit/files/styles/o_articleimagegroup__portrait__3_1x/public/media-library/2018-12/NVW-C15-1617-0424-small.jpg?h=8d3ad9d9&itok=iSuD5gid)